TYPE

Κτίριο

SECTORS OF ACTIVITY

Electricity production, transmission, and distribution

OPERATING PERIOD

1928-2008

CONDITION OF MONUMENT

Επανάχρηση

CONDITIONE OF EQUIPMENT

Διασώζεται

CONTRIBUTOR

Παντελάκη Μαριλένα

CONTRIBUTION

Μαρία Μανδαλάκη, Αλέξανδρος Βαζάκας

REGIONAL UNIT

CITY

Αγυιά Χανίων

COORDINATES

35.4788212, 23.9268160

INFO

O Μικρός Υδροηλεκτρικός Σταθμός Αγυιάς είναι το πρώτο εργοστάσιο παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στην Κρήτη. Κατασκευασμένος στις αρχές του 20ου αιώνα, αποτελεί τμήμα ενός μεγαλύτερου έργου, το οποίο ξεκινάει από μία τεχνητή λίμνη και καταλήγει στο εργοστάσιο μέσω ενός τσιμεντένιου κλειστού αγωγού. Ο σταθμός φέρει δεξαμενή φόρτισης πάνω στην πυλωτή του εξασφαλίζοντας τη σταθερή τροφοδότησή του με νερό. Περιλαμβάνει τρείς ανοικτούς -οριζόντιου άξονα- στροβίλους τύπου Francis (κατ. εταιρία VOITH), οι οποίοι κινούσαν αντίστοιχα τρεις ηλεκτρογεννήτριες (κατ. εταιρία AEG) που βρίσκονται στον εσωτερικό του χώρο. Οι τρεις ηλεκτρογεννήτριες (σώζονται μόνο οι δύο) παρήγαν, σε πλήρη λειτουργία, έως 1 ΜW. Ήταν ο πρώτος Υδροηλεκτρικός Σταθμός του νησιού που έδινε ρεύμα στην πόλη των Χανίων με σχεδόν μηδενική εκπομπή ρίπων CO2. Το 1928 κατασκευάστηκε από τη Δημοτική Επιχείρηση Ηλεκτροφωτισμού Χανίων (Δ.Ε.Η.Χ.) η οποία τον διαχειρίστηκε μέχρι το 1959. Το ίδιο έτος τον αγόρασε η ΔΕΗ Α.Ε. εντάσσοντάς τον στο δίκτυό της μέχρι το 2008. Πλέον, λειτουργεί ως χώρος εκπαίδευσης και πολιτισμού από την Περιφερειακή Αναπτυξιακή Εταιρεία Κρήτης Α.Ε. (Π.ΑΝ.ΕΤΑΙ.Κ.).
Πιο συγκεκριμένα, η  ΔΕΗ Ανανεώσιμες Α.Ε. σε συνεργασία με την Περιφέρεια Κρήτης αποκατέστησαν το κτίριο και τον περιβάλλοντα χώρο μετατρέποντάς το σε Εκθεσιακό Χώρο Α.Π.Ε. Το 2020 υπογράφηκε προγραμματική σύμβαση μεταξύ της Περιφέρειας Κρήτης, του Τεχνικού Επιμελητηρίου/ Τμήμα Δυτικής Κρήτης και της Περιφερειακής Αναπτυξιακής Εταιρείας Κρήτης Α.Ε. σύμφωνα με την οποία η τελευταία ανέλαβε τη λειτουργία του πρώην Μ.ΥΗ.Σ. Αγυιά. 

SOURCES

  1. Βαζάκας Α. και Μανδαλάκη Μ., 2022. Η σύζευξη τοπίου και «μηχανής»: Επανάχρηση του Μικρού Υδροηλεκτρικού Σταθμού της Αγυιάς στα Χανιά (1928), στο: Τα κάστρα της Βιομηχανίας: Αποκατάσταση / Επανένταξη / Αξιοποίηση, Πρακτικά Συνεδρίου 12- 14 Μαΐου 2022. Θεσσαλονίκη, Εισήγηση 41.
  2. Βουρδουμπάς I., 2009. Η ιστορία της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στον νομό Χανίων και το μέλλον της, Χανιώτικα Νέα 22/6/2009, 23
  3. Παντελάκης, Ν. Σ.,1991. Ο εξηλεκτρισμός της Ελλάδας : Από την ιδιωτική πρωτοβουλία στο κρατικό μονοπώλιο (1889-2956). Αθήνα: Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης.
  4. ΜΥΗΣ ΑΓΥΙΑ
  5. «Η ιστορία της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στο Νομό Χανίων και το μέλλον της» – Το θέμα της δεύτερης ξενάγησης στο ΜΥΗΣ στην Αγιά
  6. Μετατροπή μικρού Υ/Η σταθμού σε εκθεσιακό χώρο / Περιβάλλων χώρος τεχνητής λίμνης Αγυιάς Χανίων
  7. ομαδα στο fb: Χανιά Παλιές Φωτογραφίες - Hania Old Photos

VIDEO

PHOTOS

REPORT

Αν χρησιμοποιήσετε πληροφορίες και στοιχεία που περιέχονται στις ιστοσελίδες vidarchives.gr, vidaomada.gr, vida-omada.blogspot.com και στο συνοδευτικό χάρτη παρακαλούμε πολύ να χρησιμοποιήσετε τις ακόλουθες αναφορές:

ΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΦΟΡΑ
Βακαλοπούλου Μ., Δανιήλ Μ., Λαμπρόπουλος Χ., Φασουράκης Η. (επιμ.), 2017, Βιομηχανικά Δελτία Απογραφής (www.vidarchives.gr).

ΓΙΑ ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟΥ ΔΕΛΤΙΟΥ
Παντελάκη Μαριλένα, ΜΥΗΣ (ΜΙΚΡΟΣ ΥΔΡΟΗΛΕΤΡΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ) ΑΓΥΙΑ, στο Βακαλοπούλου Μ., Δανιήλ Μ., Λαμπρόπουλος Χ., Φασουράκης Η. (επιμ.), 2017, Βιομηχανικά Δελτία Απογραφής (www.vidarchives.gr/reports/2024_10_2978).

Στείλτε μας σχόλια / παρατηρήσεις

{{ errors[0] }}

{{ errors[0] }}

{{ errors[0] }}
Σε ευχαριστούμε πολύ, το σχόλιό σας έχει καταχωρηθεί με επιτυχία!
Xρησιμοποιούμε cookies για να διασφαλίσουμε την εύρυθμη λειτουργία του site και την καλύτερη εμπειρία χρήσης